16. sep, 2019

 

 "Fokuser på det positive. Tenk på alt det gode du har i livet ditt. Tenk på alt det du har å vere takksam for." 

 

 

Dette er gode råd, som er godt meint. Dette er gode råd som kan vere til hjelp. Og me har alle noko positivt og godt i livet. Eit eller anna, om det er lite eller stort. Noko som me har grunn til å vere takksame for. Og det å hente fram tankar knytt til dette i tunge stunder, er veldig ofte til hjelp.

Tunge stunder... Det kan vere så mangt. Alle har tunge stunder no og då. Me kan kjenne oss nedfor og triste grunna noko som har hendt. Me kan kjenne sorg over noko som er over eller over nokon me har mista. Sorg er tristhet. Det er tristhet som blir utløyst av ein grunn. Og det er absolutt lov å kjenne på slik tristhet. Det er sunt å ha slike kjensler. Me skal la dei komme. Me treng å kjenne på dei for å bearbeide sorg og tristhet. Men det er ikkje sunt å bli i det altfor lenge. Me er ulike og me treng ulik tid på å kjenne på det. Det er ingen fasit på kor lenge det skal vare. Men før eller seinare treng me å komme oss ut av slik tristhet og sorg. Me treng å komme tilbake til det kvardagslege. Me skal gå vidare i livet. Og for å få det til, kan det vere til hjelp å fokusere på det positive og gode som me har i livet. Det me har å vere takksame for.

Tristhet kan vere så mangt. Å kjenne seg nedstemt og trist utan ein openbar grunn kan vere depresjon. Depresjon er ein diagnose. Depresjon er psykisk sjukdom. Me brukar ofte begrept 'depresjon' i daglegtalen. Me brukar orda 'deprimerande' og 'deppa' om hendingar som for eit menneske med ein depresjonsdiagnose kan virke som kvardagslege bagateller. Slik er det berre. Og eg seier ikkje at me skal slutte med det. Det er berre slik det er. Desse orda har blitt ein del av det kvardagslege vokabularet vårt. Men depresjon, det å vere verkeleg deprimert som den psykiske sjukdomen det er, er meir enn det å kjenne seg nedfor og trist. Det går langt djupare. Det langt mørkare. Det er ein sjukdomstilstand. Og når ein er deprimert, verkeleg deprimert, kjenner ein ikkje dei gode kjenslene som er knytt til det positive og gode ein har i livet sitt. Ein kan ikkje kjenne dei kjenslene som er knytt til det å vere takksam. Ein veit veldig godt at ein har positive og gode ting i livet. Ein veit veldig godt at ein har mykje å vere takksam for. Med intellektet veit ein det. Men når ein er deprimert, verkeleg deprimert, er det så mørkt, tungt og trist på innsida at det kjennes som om ein har mista dei gode kjenslene. Og det er ikkje berre å hente dei fram igjen med å tenke på det gode og positive og alt det ein har å vere takksam for. Å kreve det av eit menneske som deprimert kan faktisk virke mot sin hensikt, fordi det kan framkalle skuldkjensle. Ein kan kjenne skuld og dårleg samvit fordi ein ikkje greier å setje pris på det gode og positive, og fordi ein ikkje greier å kjenne seg takksam. Slik eg ser det, må ein senke terskelen for å hjelpe eit deprimert menneske til å finne tilbake til det positive og gode i livet. Å gå rett på og starte med formaningar om å tenke positivt, å tenke på det gode, å tenke på det ein har å vere takksam for, kan skape ei forverring for den deprimerte. Å vite med intellektet, men ikkje greie å finne kjenslene...  Det er sårt. Det er trist. Ein kjenner seg utakksam og håplaus, og ein dreg seg sjølv enno lenger ned i mørket.

"Fokuser på det positive. Tenk på alt det gode du har i livet ditt. Tenk på alt det du har å vere takksam for."

Gode råd som er godt meint. Men me må hugse på at tristhet har mange fasettar. Tristhet kan vere meir enn tristhet. Tristhet kan vere meir enn det å vere nedfor og kjenne sorg. Tristhet kan vere depresjon. Depresjon er ein sjukdomtilstand. Det er ein diagnose. Og då treng ein meir hjelp enn å få formaningar om å fokusere på det positive og gode og det ein har å vere takksam for. Det kan vere stor skilnad tristhet og tristhet. Det må me hugse på.

***********************************************************************

3. sep, 2019

Det er dagar der eg tenker: "Stopp, verda! Eg vil av. I dag vil eg ikkje vere med på det som skjer. Eg vil av. Eg vil ha ein pause frå deg i dag, verda."

 

Eg treng det av og til. Eg treng ein pause frå verda og det som skjer i den. 

 

 

Eg kan ikkje be verda stoppe opp og stå stille. Verda går sin gang. Alltid. Verda er den same og menneska i verda er dei same sjølv om eg har ein tung dag og ikkje vil vere med på det som skjer - der ute i verda. 

Eg kan ikkje få alt til å stoppe opp fordi om eg har ein dag der eg ikkje vil vere med. Eg kan ikkje få verda til å stå stille. Men eg kan "gå av" og ta ein pause. Eg kan gje meg sjølv lov til det. Eg kan gje meg sjølv lov til  å ha ein dag der eg ikkje vil vere med.

Verda er den same sjølv om kjenslene mine endrer seg. Verda er den same sjølv om eg har ein tung dag. 

Verda går sin gang, den. Alltid. Men eg ikkje alltid vere med den. Eg ikkje vere med på alt som skjer. Verda greier seg fint om eg utblir ei lita stund. Eg kan "gå av" og ta ein pause når det er det eg treng. Og eg kan "hoppe på" igjen når eg er klar til det. Det kan eg bestemme. Eg kan velge å "gå av" for ei stund og "hoppe på" igjen når eg er klar.

****************************************************************************************************

25. aug, 2019

Eg har ulike metodar som er til hjelp for meg når eg får negative tankar. Kognitive teknikkar. Konkrete ting eg kan gjere for å få avledning. Eg har trent på å bruke dei og eg har fått erfaringar på at det fungerer. Det betyr ikkje at eg har full kontroll over negative tankar. Det hender at slike tankar liksom slår ned i meg med ei kraft som overvelder meg. Det påverkar kjenslene mine. Eg "går i kjelleren" og gråten tek meg. Der og då gløymer eg litt det eg har lært av metodar og teknikkar. Eg mister det av synet når negative tankar og sterke, triste kjensler overvelder meg.

Eg har ikkje full kontroll over negative tankar. Det kjem eg heller aldri til å få. Metodar, teknikkar, verktøy - ja, det har eg. Og eg kan bruke dei. Men det hender at tankar og kjensler blir så overveldande at eg ikkje heilt greier å sjå og gjere nytte av dei metodane som kan hjelpe meg. 

Av og til blir det så tungt og mørkt inni meg at eg må gråte. Av og til er det nødvendig å la gråten få komme. Negative tankar og triste kjensler er også ein del av den eg er. Eg kan ikkje stenge av og få fullstendig kontroll ved hjelp av metodar og teknikkar. Det kan eg ikkje og det vil eg ikkje. Eg vil ikkje vere ein person med "stålkontroll" på negative tankar og kjensler. 

Eg kan leve med at eg av og til mister metodar og teknikkar av synet. Eg kan leve med at eg av og til må la gråten få komme. Eg kan leve med det, fordi eg med åra har fått erfaring på at det ikkje betyr fullstendig tap av kontroll. Eg veit at eg tåler det. Eg veit at eg kjem meg gjennom det. Eg veit at det går over.

*****************************************************************************************************

9. aug, 2019

Sommaren 2019 går mot slutten. Ferietid for yrkesaktive, studentar og skuleelevar er snart over, og kvardagslivet tek til att.

Våren og sommaren 2019 har ikkje vore blant mine beste. Det har vore ei tid med helseplager av ein slik grad at det har avgrensa meg. Muskel - og leddsmerter og kronisk hodepine i større eller mindre grad. Nedstemhet, tungsinn og depressive periodar. Eg har hatt lite energi og overskot til aktivitetar og sosiale samvær. Og då eg i slutten av mai fekk akutt galleblærebetennelse med ein CRP på over 400 og måtte operere for å fjerne galleblæra, gjekk eg heilt tom for energi og krefter. Eg brukte nesten fire veker på å restituere meg etter dette, og då var me allereie godt inne i juni månad.

Så, som sagt, våren og sommaren 2019 har ikkje vore blant mine beste. MEN; eg har også hatt gode opplevingar. Innimellom har eg hatt fine, gode og kjekke dagar saman med andre. Om eg ikkje har fått utnytte ein fin vestlandssommar til fulle, så har eg fått nyte enkeltdagar saman med store og små menneske. Og sommaren 2019 vart den sommaren då eg for første gong på veldig mange år bada i sjøen! (utanom syden-bading)

Trass i at helseutfordringar har teke stor plass i livet mitt denne våren og sommaren, har eg fått gode opplevingar som eg kan minnast og ta med meg på vegen vidare. Dessutan har eg noko å sjå fram til når hausten kjem. I september skal eg på rehabiliteringsopphald i vakre Sogn - og Fjordane. I tre veker skal eg vere der og få hjelp til å hjelpe meg sjølv til betring og meistring av helseutfordringane mine. Det ser eg fram til med motivasjon og glede.

Vår og sommar 2019 - ikkje blant mine beste. Men likevel, når eg oppsummerer: Takk for dei gode opplevingane eg trass alt har fått til minnebanken min.

*****************************************************************************************************

30. jul, 2019

Fine og varme sommardagar. Samvær med andre. Glade barn og glade vaksne. Gode samtalar. Humor og latter. Det gjer godt. Det gjev påfyll. Mentalt påfyll. Det løftar sinnsstemningen.

Mange slike dagar etter kvarandre. Ja, det har gjort meg godt. Men så er eg ein slik person som treng åleinetid også. Eg treng tid for meg sjølv som eg kan bruke heilt etter eigne behov. Eg treng dagar der eg tek livet med ro. Etter mange fine dagar saman med andre, treng eg åleinetid. Eg treng ro. Eg reflekterer over dei gode opplevingane eg har hatt. Gode samtalar. Humor og latter. Livsglade menneske i alle aldrar som tek for seg av livet på eineståande fine sommardagar. Og det har eg fått vere ein del av. 

Eg er heldig som kan få gode opplevingar saman med andre. Eg veit at veldig mange slit med einsemd. Det er ingen god situasjon å vere i. For meg er ikkje åleinetid einsemd. For meg er det å kunne ha åleinetid nødvendig. Finne ro med å lytte til musikk. Lytte til lydbøker. Gjere "ingenting." Kvalitetstid i mitt eige selskap.  Eg er heldig som har mulighet til det.

Å kunne velge om eg vil ha samvær med andre eller om eg vil ha åleinetid - eg er heldig. 

*************************************************************************************************